در باب وام و سود بانکی

محمدامین مروتی

مبنای وام دادن این است که شما بدان احتیاج دارید تا مشکل فعلی تان را رفع کنید یا اینکه آن را به مسیر تولید هدایت کنید و به گردش سرمایه و تولید کمک کنید.

من هم به شما قرض می دهم که در عوض خوابیدن پولم، سودی ببرم. یعنی سودی پیش فروش می کنم که گاهی هم به دلیل تورم و گاهی به دلیل بدعهدی وام گیرنده ممکن است وصول نشود.

این کاری است که بانکها به صورت قانونی انجام می دهند و منع اخلاقی هم ندارد. در حالی که در گذشته افراد انجام می دادند و نامش رباخواری و مذموم بود.

امروزه روز بانک ها هم سود می دهند و هم سود می گیرند و گرنه فاتحه بانکداری و به تبع آن سرمایه گذاری را باید خواند. یعنی به یک امر ضروری در اقتصاد تبدیل شده است.

مبنای دادن و گرفتن وام، نوعی خوش بینی به آینده بهتر است.

اگر وام گرفتن نباشد چه بسیار کسان در خانه دار شدن و خریدن اتومبیل و وسایل زندگی دچار مشکل می شوند. در حقیقت سود بانکی به این دلیل موجه و ضروری است. همینطور به این دلیل ساده که شما بدون پرداخت کامل بهای اتومبیل یا خانه می توانید از آن استفاده کنید.

در کشورهای غربی سود بانکی کم است زیرا تولید و عرضه و به تبع آن تقاضا زیاد است.

مالیات نیز نوعی بدهکاری قانونی واحساس دین اخلاقی به دولت محسوب می شود. البته در اقتصادهای غیرشفاف که راه دزدی باز است، مردم بدون احساس گناه سعی می کنند از زیر بار مالیات شانه خالی کنند.

منبع:

درس گفتارهایی کوچک در باب مقولاتی بزرگ، لشک کولاکوفسکی، روشن وزیری، نشر نگاه معاصر

14 اسفند 1404