کژفهمی لاعلاج
کژفهمی لاعلاج
محمدامین مروتی
مولانا در دفتر دوم می گوید کسی که کژفهم باشد، سخن راست را هم عوضی می فهمد. مثل احولی که با دیگری به جد، جدل می کند و مدعی است که در آسمان دو ماه داریم نه یک ماه. در این موارد باید گفت تو راست می گویی تا به سزای این کژفهمی، در جهل خود باقی بماند:
۳۶۴۸ گفت اینک راست پَذْرُفتم به جان کَژْ نِمایَد راست، در پیشِ کَژان
۳۶۴۹ گَر بگویی اَحْوَلی را مَهْ یکیست گویَدَت این دوست و در وَحْدت، شَکیست
۳۶۵۰ وَرْبَرو خَندَد کسی، گوید دُو است راست دارد، این سِزایِ بَدخو است
در نتیجه انسان کژفهم، مدام دروغ روی دروغ جمع می کند ولی انسانی که سعه صدر دارد، دستش هم باز است و مانند کوران دچار لغزش در سنگلاخ نمی شود:
۳۶۵۱ بر دروغان، جمع میآید دروغ لِلْخَبیثاتْ اَلْخَبیثین[1] زد فُروغ
۳۶۵۲ دلْ فَراخان، را بُوَد دستِ فَراخ چَشمْ کوران را عِثارِ[2] سَنگْلاخ
24/2/1402
[1] سوره نور آيه 26: الْخَبِيثَاتُ لِلْخَبِيثِينَ وَالْخَبِيثُونَ لِلْخَبِيثَاتِ وَالطَّيِّبَاتُ لِلطَّيِّبِينَ وَالطَّيِّبُونَ لِلطَّيِّبَاتِ .... : زنان ناپاك، از آنِ مردان ناپاكند، و مردان ناپاك، از آنِ زنان ناپاكند و زنان پاك، متعلّق به مردان پاكند و مردان پاك متعلّق به زنان پاكند ...
[2] عِثار: لغزش