خارجی گری و نص گرایی

رضا بابایی می گوید خوارج پدر معنوی اخباری گری وتحجر در جهان اسلامند. علی(ع) آنان را حقیقت‌جویان گمراه می‌دانست(نهج البلاغه، خ۶۰). امام باقر(ع) نیز دربارۀ آنان می‌گوید: جاهلانه بر خود سخت گرفتند و ندانستند که دین خدا، فراخ‌تر از فهم آنان است(کافی، ج۲، ص۲۹۸). حضرت علی ع می فرماید اگر از امت پیامبر سه نفر بماند یکی از آنان خارجی است. پس از جنگ نهروان، علی(ع) بر کشتگانِ خوارج گذشت و گفت: «بدا به حالتان که فریبتان دادند.» یکی از همراهان علی گفت: خدا را سپاس که ایشان را نابود کرد. علی(ع) گفت: «نه. سوگند به خدایی که جانم در دست او است، کسانی از ایشان هنوز زاده نشده‌اند.» (عبد الرزّاق الصنعانی، المصنّف، ج۱۰، ص۱۵۰، ح۱۸۶۵۵)

می‌گفتند در قرآن آمده است: لا حکم الا لله؛ فرمان‌روایی مخصوص خدا است. پس ما از علی و غیر علی، فرمان نمی‌بریم. مخالفان مشروطه نیز چون خوارج اعتقاد به الحکم لله داشتند و می گفتند مگر خدا مرده است که مردم کوچه و بازار قانون گذاری کنند؟

منبع:

دیانت و عقلانیت، دکتر رضا بابایی