من فکر می کنم

معرفی کتاب بیروت 75

داستان کتاب بیروت 75 با سفر 5 مسافر از دمشق به بیروت آغاز می شود. این پنج نفر مسارفان یک تاکسی بوده و در این راه با یکدیگر همسفر می شوند. این افراد به امید آینده ای روشن و پر از امید بار سفر بسته و راهی بیروت شده اند. بیروت را همچون یک آرمان شهر تصور کرده و برای پشت سر گذاشتن فقر، ترس و سنت ها به این شهر پناه می آورند. اما این 5 نفر به محض رسیدن به بیروت متوجه می شوند تصویر ذهنی آن ها با واقعیت تفاوت بسیار داشته و بیروت هیچ شباهتی به شهر رویاهای آن ها ندارد.

در این کتاب لبنان در آستانه جنگ به تصویر کشیده می شود. جنگی که حدود دو دهه به طول می انجامد.

غاده السّمّان (زاده ۱۹۴۲ در دمشق)، نویسنده کتاب بیروت 75، بیشتر با اشعار خود در ایران شناخته شده است اما در جهان عرب علاوه بر اینکه به عنوان یکی از بنیان گذاران شعر مدرن عرب از او یاد می شود، رمان ها و داستان های کوتاه او نیز بین عرب زبانان شهرت بسیار زیادی دارد. این کتاب اولین رمان بلند وی و از برجسته ترین آثار او است که به خوبی بیروت را در دهه 70 میلادی در آستانه جنگی 15 ساله روایت می کند. السمان به دلیل زندگی در سال های پر آشوب بیروت به خوبی از پس نگارش این کتاب برآمده است.

در این کتاب در کنار داستان های رئال از برخی عناصر سورئالیستی نیز بهره گرفته شده است اما با روایت جذاب داستان و چالش های موجود در آن نظر خواننده را جلب کرده و او را تا انتهای داستان به دنبال خود می کشاند.

کتاب بیروت 75 در کشورهای زیادی مورد توجه قرار گرفته و به چندین زبان زنده دنیا ترجمه شده است. ترجمه فارسی این کتاب توسط سمیه آقاجانی، ترجمه ای بسیار روان و با کیفیت است که به خوبی توانسته است لحن شاعرانه نویسنده را در طول داستان حفظ کرده و آن را به خواننده منتقل کند. این کتاب در 143 صفحه به همت انتشارات ماهی به چاپ رسیده است.

بعد از انتشار دو رمان دیگر به نام‌های کوابیس بیروت (کابوس‌های بیروت) در ۱۹۷۶ - که توصیفی است از بیروت جنگ‌زده در اواسط دهه هفتاد - و لیلـﺔالملیار (شب میلیاردی) در ۱۹۸۶، منتقدین از او به عنوان برجسته‌ترین نویسنده مدرن عرب یاد کردند تا به جایی که بعضی از منتقدین وی را حتی از نجیب محفوظ هم مهم‌تر قلمداد‌کردند.

دکتر عبدالحسین فرزاد در ابتدای ترجمه‌ اش از مجموعه شعر "زنی عاشق در میان دوات" نامه غاده خطاب به ایرانیان را آورده که در آن می‌گوید: «قصه‌ها و رمان‌هایم به سیزده زبان ترجمه شد، اما تنها در ایران راز پنهانم را کشف کردند و برای نخستین بار ایرانیان بودند که اشعارم را ترجمه کردند، زیرا که عاشقان، راز معشوقان را درمی‌یابند.»

آنگاه که می‌میرم نامم را بر سنگ گورم ننویسید

اما داستان عشق مرا بنویسید و بنگارید:

اینجا آرامگاه زنی است

که به برگی عاشق بود!

و درون دواتی غرق شد و مرد…

آثار ترجمه‌شده به زبان فارسی:

در بند کردن رنگین‌کمان، عبدالحسین فرزاد، نقره، تهران، ۱۳۶۸

غم‌نامه‌ای برای یاسمن‌ها، عبدالحسین فرزاد، چشمه، تهران، ۱۳۷۷

زنی عاشق در میان دوات، عبدالحسین فرزاد، چشمه، تهران، ۱۳۸۰

ابدیت، لحظه عشق، عبدالحسین فرزاد، چشمه، تهران، ۱۳۸۳

رقص با جغد، عبدالحسین فرزاد، چشمه، تهران، ۱۳۸۹

عشق را به تو ابراز کردم، کاظم آل‌یاسین، مکاتیب، شاهین‌شهر، ۱۳۸۹

معشوق مجازی، عبدالحسین فرزاد، چشمه، تهران، ۱۳۸۹

رگ به رگ عشق، علی زمانی علویجه، گفتمان اندیشه معاصر، اصفهان، ۱۳۸۹

در بند کردن لحظه گریزان، علی زمانی علویجه، ناشر مؤلف، اصفهان، ۱۳۹۶

بیروت 75، ترجمه سمیه آقاجانی، انتشارات ماهی