وجوه سلبی و ایجابی قاعده زرین اخلاق

محمدامین مروتی

قاعده طلایی اخلاق دو وجه سلبی و ایجابی دارد. در وجه سلبی اش آنچه بر خود نمی پسندی بر دیگران هم نباید بپسندی. حاصل این رویکرد می شود "قانون" که عمدتا از نهی و ممنوعیت سخن می گوید.  چنان که کانت می گوید به گونه ی عمل نکن که اگر دیگران مثل تو عمل کردند، جامعة بدتری داشته باشیم.

اما:

وجه ایجابی قاعدة طلایی آن است که هر چه بر خود می خواهی برای دیگران هم بخواه که از دل آن "اخلاق" و احسان بیرون می آید. آیةزیبای "لنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ ﴿ آل عمران-۹۲﴾: هرگز به نيكوكارى نخواهيد رسيد تا از آنچه دوست داريد انفاق كنيد، مبین این جهت گیری است.